Mối, loài côn trùng nhỏ bé nhưng có khả năng gây ra những thiệt hại to lớn, đặc biệt đối với các công trình xây dựng và vật dụng chứa xenlulo. Sự xuất hiện và phá hoại âm thầm của mối không chỉ ảnh hưởng đến cấu trúc, thẩm mỹ của công trình mà còn làm tăng chi phí sửa chữa và bảo dưỡng. Vì vậy, việc áp dụng các biện pháp phòng chống và tiêu diệt mối một cách hiệu quả là điều cần thiết để bảo vệ tài sản, đảm bảo an toàn và kéo dài tuổi thọ cho công trình cũng như đồ dùng trong gia đình.
Trong bài viết này, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu những phương pháp tối ưu giúp ngăn chặn và loại bỏ mối, từ những biện pháp truyền thống đến hiện đại, đáp ứng nhu cầu bảo vệ tài sản một cách toàn diện. Biện pháp chống tiêu diệt Mối công trình
Giới thiệu 6 biện pháp chống mối công trình
Có 6 biện pháp phòng chống mối hiệu quả được áp dụng cho tất cả các công trình xây dựng, tuân thủ theo quy trình diệt mối tận gốc và các quy định của TCVN. Cụ thể gồm:
- Kết hợp nhiều phương pháp phòng chống mối: Tối ưu hóa hiệu quả bằng cách áp dụng đồng thời các phương pháp khác nhau.
- Sử dụng thuốc phòng chống mối: Tiêu diệt mối và ngăn chặn sự phát triển của chúng, đảm bảo công trình không bị ảnh hưởng bởi mối mọt.
- Loại bỏ tổ mối trong nền đất và công trình cũ: Ngăn ngừa mối có cơ hội phát triển và tấn công các công trình mới xây dựng.
- Sử dụng hệ thống lưới thép không gỉ: Ngăn mối xâm nhập vào công trình, tạo hàng rào bảo vệ vật lý chắc chắn.
- Xây dựng theo tiêu chuẩn phòng chống mối: Áp dụng các biện pháp thiết kế và thi công phù hợp để giảm nguy cơ mối xâm nhập ngay từ đầu.
- Sử dụng hệ thống trạm bả: Giám sát và kiểm soát mối trong quá trình vận hành, đảm bảo phát hiện và xử lý kịp thời.
Tổng hợp các biện pháp này không chỉ đảm bảo hiệu quả phòng chống mối tối ưu cho các công trình xây dựng mà còn bảo vệ sức khỏe con người và môi trường sống một cách bền vững.

Quy trình tiến hành sử dụng các biện pháp chống mối công trình
1. Khảo sát và phát hiện mối
- Thực hiện bởi người có kiến thức về sinh học mối và kinh nghiệm trong lĩnh vực phòng chống mối.
- Đánh giá tình trạng mối trên khu đất xây dựng và khu vực lân cận.
- Xem xét tình trạng mối tại các công trình hiện có trên cùng khu đất hoặc khu vực có điều kiện tương tự.
2. Lập báo cáo tóm tắt
- Tóm tắt tình hình các loại mối chủ yếu đang hoạt động trên khu đất.
- Ghi rõ tên giống và loài mối cụ thể để làm cơ sở cho các biện pháp phòng chống.
3. Thiết kế phòng chống mối cho công trình
Thiết kế phải được thực hiện bởi đơn vị tư vấn có năng lực và đáp ứng các yêu cầu sau:
a. Báo cáo tình hình mối phá hoại
- Cung cấp thông tin chi tiết về mức độ phá hoại của mối tại công trình.
b. Biện pháp xử lý diệt mối và dọn dẹp khu vực
- Loại bỏ các gốc cây, rễ cây và rác có chứa xenlulo trên khu đất.
- Tiến hành xử lý chống mối cho các bộ phận làm bằng gỗ trong công trình.
c. Lựa chọn phương pháp phòng chống mối
- Ưu tiên phương pháp kết hợp hoặc sử dụng thuốc diệt mối theo điều kiện cụ thể của công trình.
d. Dự kiến kế hoạch thực hiện
- Lên kế hoạch và xác định thời điểm thực hiện phòng và diệt mối trước khi khởi công.
- Thực hiện song song việc phòng chống mối với thi công xây dựng, đặc biệt tại các giai đoạn như:
- Thi công móng tường.
- Thi công móng nền nhà tầng trệt.
- Thi công tầng hầm (nếu có).
e. Thiết lập sơ đồ phòng chống mối
- Sơ đồ chi tiết bao gồm:
- Xử lý mặt nền và chân tường.
- Lắp đặt hàng rào phòng mối bên trong và bên ngoài công trình.
- Xử lý các đường kỹ thuật ngầm như ống cấp thoát nước, cáp điện.
- Vị trí các hào ngăn mối, lớp cách ly nền và móng.
- Vị trí các lỗ đường ống, đường cáp, và hố thu nước.
f. Dự toán kinh phí
- Tính toán chi phí cần thiết cho việc thực hiện các biện pháp phòng chống mối.
Quy trình này đảm bảo tính hiệu quả và bền vững trong việc bảo vệ công trình khỏi tác hại của mối mọt.

Nội dung triển khai các biện pháp chống mối công trình
Phương pháp chống mối kết hợp bao gồm nhiều bước phối hợp nhằm ngăn chặn và tiêu diệt mối hiệu quả:
-
Dọn sạch khu vực thi công
- Loại bỏ ván khuôn, gỗ vụn, mùn cưa, giấy, vỏ bao xi măng tại móng, nền, khe lún, khe co giãn.
- Sử dụng vật liệu không chứa xenlulo để chèn các khe giữa tường đôi hoặc cột đôi, tránh tạo nơi trú ngụ của mối.
-
Xử lý gỗ, tre
- Ngâm tẩm, phun thuốc phòng chống mối hoặc bảo quản lâm sản trước khi sử dụng cho kết cấu chịu lực, cửa và các bộ phận trang trí.
-
Xây dựng nền và tường móng
- Công trình loại C:
- Trải lớp vữa xi măng cát vàng (≥ Mac 100, dày ≥ 30 mm).
- Trát xi măng từ mặt nền lên bậu cửa để ngăn mối làm đường mui.
- Công trình loại B:
- Thêm lớp bê tông đá dăm (≥ Mac 200, dày ≥ 70 mm).
- Bịt kín các đường kỹ thuật ngầm bằng vữa bitum hoặc bê tông.
- Công trình loại A:
- Đảm bảo tầng chân cột thông thoáng (≥ 0,8 m).
- Tăng cường bê tông cốt đá granit dày 70 mm ở tầng trệt, tầng hầm và tường hầm.
- Công trình loại C:
-
Lắp đặt rào cản chống mối
- Sử dụng mũ chụp bằng thép không gỉ hoặc đồng cho chân cột và dải băng thép liên tục tại chân móng.
-
Quản lý thi công
- Thiết kế bởi đơn vị tư vấn chuyên nghiệp và được phê duyệt.
- Giám định từng phần, lập biên bản nghiệm thu sau hoàn thiện.
Phương pháp này tuân theo các quy định tại TCVN 7958:2008, đảm bảo hiệu quả ngăn chặn mối, kéo dài tuổi thọ và độ bền công trình.

Biện pháp chống mối công trình bằng thuốc
Phòng chống mối công trình bằng thuốc là biện pháp phổ biến nhưng cần lưu ý để đạt hiệu quả cao hơn:
-
Phối hợp giữa các bên liên quan
- Chủ đầu tư, nhà thầu xây dựng và nhà thầu phòng chống mối cần thống nhất tiến độ thi công để tránh chồng chéo và nâng cao hiệu quả.
-
Xử lý tổ mối
- Khi đào nền, nếu phát hiện tổ mối, phải xử lý triệt để bằng thuốc diệt mối tại tổ và đất đắp trước khi san nền và làm móng.
-
Loại bỏ vật liệu chứa xenlulo
- Loại bỏ gỗ vụn, mùn cưa, giấy, và các vật liệu chứa xenlulo để giảm nguồn thức ăn và hạn chế mối xâm nhập vào công trình.
Quy trình tiến hành biện pháp chống mối công trình bằng thuốc
-
Phun thuốc chống mối lên tường móng
- Phun dung dịch thuốc theo tỉ lệ nhà sản xuất lên mặt trong và ngoài tường móng 2-3 lần, cách nhau 15-20 phút. Lớp thuốc tạo màng kín, ngăn mối xâm nhập và di chuyển lên công trình.
-
Thiết lập hàng rào chống mối bên trong
- Đào rãnh bao quanh bên trong công trình, trộn thuốc chống mối với đất hoặc đổ dung dịch thuốc vào rãnh. Rào chắn này ngăn mối từ đất chui lên công trình.
-
Xử lý nền móng công trình
- Phun thuốc phòng mối lên nền móng tạo lớp màng nằm ngang, ngăn mối từ đất chui lên hoặc từ trên xuống xây tổ.
Lưu ý: Các biện pháp cần thực hiện đúng hướng dẫn của nhà sản xuất và quy định chuyên môn.
Biện pháp chống mối công trình bằng cách diệt tổ mối trong nền đất và công trình cũ
Đánh giá và xử lý mối trước khi thi công công trình
-
Đánh giá tình trạng mối
- Xác định tổ mối và mức độ nhiễm mối trong nền đất và công trình cũ để lên kế hoạch xử lý hiệu quả.
-
Áp dụng biện pháp diệt mối
- Sử dụng thuốc diệt mối hoặc biện pháp vật lý để loại bỏ tổ mối, tuân thủ quy định TCVN 8268:2017 và hướng dẫn nhà sản xuất.
-
Xử lý nền đất cũ
- Đào sạch các vết mối và tổ mối đã tác động, áp dụng biện pháp diệt mối để ngăn mối tái phát.
-
Thi công công trình mới
- Sau khi xử lý, xây dựng công trình mới tuân thủ các quy định và hướng dẫn phòng chống mối để đảm bảo bền vững.

Biện pháp chống mối công trình bằng cách diệt tổ mối trong nền đất và công trình cũ
- Sau khi xử lý, xây dựng công trình mới tuân thủ các quy định và hướng dẫn phòng chống mối để đảm bảo bền vững.
Biện pháp chống mối bằng lưới thép không gỉ
-
Chọn lưới thép chuyên dụng
- Sử dụng lưới thép không gỉ chất lượng cao, tối thiểu bền hơn Inox 304.
-
Kích thước sợi thép và mắt lưới
- Sợi thép đường kính ≥ 0,16 mm, mắt lưới ≤ 0,72 mm × 0,49 mm để ngăn mối xâm nhập.
-
Bố trí lưới thép
- Đặt lưới ngăn giữa nền và thân công trình, tại đường ống kỹ thuật, mặt nền tầng hầm, tường giáp công trình liền kề, và chân tường móng.
-
Liên kết với bê tông
- Gắn lưới thép cùng bê tông mác 200 để tạo lớp chắn liên tục và bền vững.
-
Phòng chống ăn mòn tĩnh điện
- Tránh để lưới tiếp xúc với kim loại gây ăn mòn tĩnh điện nhằm đảm bảo độ bền.
Lợi ích: Lưới thép không gỉ giúp bảo vệ công trình dài hạn, ngăn chặn mối hiệu quả, và tăng độ bền cấu trúc.
Biện pháp chống mối công trình bằng cách diệt tổ mối trong nền đất và công trình cũ
Đánh giá tình trạng mối
Trước khi tiến hành diệt mối, cần kiểm tra tình trạng mối trong nền đất và công trình cũ. Việc xác định các vị trí có tổ mối và mức độ nhiễm mối sẽ giúp lập kế hoạch xử lý hiệu quả.
Áp dụng biện pháp diệt mối
Có thể sử dụng các biện pháp diệt mối như thuốc diệt mối hoặc phương pháp vật lý để loại bỏ các tổ mối. Khi sử dụng thuốc, cần tuân thủ các quy định tại Điều 7.1 và 7.2 của TCVN 8268:2017, đồng thời thực hiện theo hướng dẫn từ nhà sản xuất thuốc.
Xử lý nền đất cũ
Nếu công trình cũ đã bị mối tấn công, cần xử lý nền đất bằng cách đào sạch các vết mối và loại bỏ tổ mối. Đồng thời, cần áp dụng các biện pháp diệt mối để ngăn chặn tái phát.
Thi công công trình mới
Sau khi xử lý mối trong nền đất và công trình cũ, có thể tiến hành xây dựng công trình mới. Trong quá trình thi công, phải tuân thủ các quy định và hướng dẫn phòng chống mối để đảm bảo công trình không bị mối xâm nhập và có tuổi thọ bền vững.

Cách tiến hành biện pháp chống mối công trình bằng hệ thống lưới thép không gỉ
-
Xử lý mặt tường móng trước khi làm nền
- Trát kín toàn bộ mặt tường móng bằng lớp xi măng cát vàng dày > 3 cm, mác > 100.
-
Xử lý mặt nền trước khi lát
- Đầm chặt mặt nền, sau đó trát kín bằng vữa xi măng cát vàng dày > 3 cm, mác > 100 trước khi lát nền.
- Đảm bảo lớp vữa được trát chặt, hạn chế khe hở giữa thân công trình và mặt nền.
-
Công trình yêu cầu chống mối loại A
- Thêm lớp bê tông đá dăm dày ≥ 7 cm, mác > 200, trải kín trên lớp xi măng cát vàng trước khi lát nền.
Tường và sàn tầng hầm
- Xây dựng tường và sàn tầng hầm bằng bê tông cố định dày ≥ 7 cm, mác ≥ 200, để tạo lớp cách ly chống mối.
Chân khung tầng trệt
- Khi chôn chân khung cửa sổ tầng trệt xuống nền:
- Bao kín chân khung bằng lớp bê tông dày > 5 cm, mác > 200, phủ kín từ dưới và xung quanh tới mặt nền.
Nhà sàn
- Đảm bảo chiều cao thông thoáng tầng chân cột ≥ 80 cm, tính từ mặt nền (bê tông, xi măng cát, hoặc gạch lát) đến mặt dưới kết cấu sàn.
- Điều này giúp dễ dàng kiểm tra các điểm dưới nền nhà.
Khe co giãn, khe lún
- Đổ bê tông cột đôi hoặc tường đôi tại các khe co giãn, khe lún, sử dụng vật liệu không chứa chất xenlulo để ngăn mối.
- Nếu dùng ván gỗ chèn, cần tuân thủ quy định phòng chống mối theo điều 7.4.

Cách tiến hành biện pháp chống mối công trình bằng hệ thống lưới thép không gỉ
- Nếu dùng ván gỗ chèn, cần tuân thủ quy định phòng chống mối theo điều 7.4.
Đường ống
-
Đường ống xuyên qua tường móng/mặt nền
- Chặn kín bằng vữa bê tông mác > 200.
-
Đường cáp thông tin, cáp điện
- Đặt trong ống cứng và bịt kín bằng nút bitum (nhựa đường) dày ≥ 5 cm, mác 60-70, đảm bảo tuân thủ quy định phòng chống mối.
Biện pháp chống mối công trình bằng hệ thống trạm bả
1. Lắp đặt lớp trạm bả bên ngoài công trình
- Bố trí trạm bả:
- Đặt trạm bả thành hàng xung quanh công trình, khoảng cách giữa các trạm từ 1 – 5 mét, phổ biến từ 2 – 3 mét.
- Trạm bả cách tường 0,3 – 0,6 mét.
- Lắp đặt tại vị trí đặc biệt:
- Nếu không thể đặt trạm bả gần tường, có thể lắp ở khoảng cách xa hơn nhưng không quá 3 mét.
- Ưu tiên đặt trạm tại các vị trí quan trọng: khe lún, đường ống kỹ thuật, gốc cây cảnh, gốc cây thân cạnh trong dải rộng 3 mét gần chân tường.
- Những vị trí này nên bố trí từ 2 – 3 hàng trạm bả để tăng hiệu quả.
2. Lắp đặt lớp trạm bả độc lập
- Đặt trạm bả độc lập dưới gốc cây thân cạnh, khu vực chứa gỗ, hoặc các công trình phụ trợ trong khuôn viên công trình.
3. Lắp đặt lớp trạm bả bên trong công trình
- Vị trí lắp đặt:
- Trạm bả được đặt trên nền và thân công trình tại các khu vực mối thường hoạt động.
- Các vị trí cụ thể: cạnh khung cửa, tầng thượng (nếu có cây trồng hoặc trần bê tông), tầng trệt, cạnh trụ bê tông, hộp kỹ thuật, đường điện, cầu thang, và bồn đất trồng cây.

Biện pháp chống mối công trình bằng hệ thống trạm bả
4. Lưu ý quan trọng
- Mỹ quan công trình:
- Hạn chế đặt trạm bả tại vị trí gây ảnh hưởng đến thẩm mỹ của công trình.
- Thứ tự thực hiện:
- Khi kết hợp trạm bả với các biện pháp khác, nên hoàn thành các biện pháp đó trước khi lắp đặt trạm bả.
- Bảo trì định kỳ:
- Kiểm tra và bảo dưỡng trạm bả định kỳ để duy trì hiệu quả. Khoảng cách giữa các lần kiểm tra không quá 3 tháng.
5. Yêu cầu về kỹ thuật viên
- Việc lắp đặt cần được thực hiện bởi những người có kinh nghiệm, nắm rõ quy định và hướng dẫn của các cơ quan phụ trách kiểm soát mối tại khu vực.
Nội dung công tác quản lý trong phòng chống mối công trình
Kết luận
Việc phòng chống mối cần được thực hiện một cách khoa học và nghiêm túc, tuân thủ các quy định, hướng dẫn kỹ thuật và đảm bảo sự liên tục trong công tác giám sát và bảo trì. Chỉ khi áp dụng đúng đắn các biện pháp này, công trình mới có thể tránh được sự tấn công của mối, kéo dài tuổi thọ và giảm thiểu chi phí sửa chữa.



Bài viết liên quan: